W najnowszych danych dotyczących gospodarki leśnej w Unii Europejskiej pojawia się wyraźnie pozytywny sygnał - w większości krajów tempo wzrostu lasów przewyższa skalę wycinki. To jeden z kluczowych wskaźników świadczących o tym, czy eksploatacja zasobów leśnych odbywa się w sposób zrównoważony.
Jak mierzy się „zdrowie” lasów?
Podstawą oceny jest porównanie dwóch wartości:
- rocznego przyrostu biomasy drzew (tzw. net annual increment)
- ilości drewna pozyskanego (wycinki i usunięć)
Jeśli lasy rosną szybciej, niż są wycinane, oznacza to, że gospodarka leśna nie prowadzi do ich degradacji. Różnica między tymi wartościami pokazuje, ile „nadwyżki” drewna pozostaje w ekosystemie.
Europa na plusie
W 2023 roku aż 23 kraje UE (spośród tych, dla których dostępne były dane) odnotowały dodatni bilans – czyli przyrost lasów był większy niż skala ich wykorzystania.
Najlepsze wyniki osiągnęły:
- Rumunia – ok. 39,9 mln m³ nadwyżki
- Szwecja – 26,4 mln m³
- Polska – 26,3 mln m³
To oznacza, że w tych krajach zasoby leśne realnie się powiększają, mimo prowadzonej gospodarki drzewnej.
Wyjątek od reguły
Na tle całej Unii wyróżnia się jeden kraj, gdzie sytuacja wygląda odwrotnie. W Estonii poziom wycinki przewyższył naturalny przyrost lasów:
- przyrost: 9,1 mln m³
- wycinka: 11,6 mln m³
Efektem był spadek dostępnych zasobów drewna o około 2,5 mln m³. To sygnał ostrzegawczy, który może wskazywać na potrzebę zmiany podejścia do zarządzania lasami.
Dlaczego to ważne?
Zrównoważona gospodarka leśna ma ogromne znaczenie nie tylko dla przemysłu drzewnego, ale też dla klimatu i bioróżnorodności. Lasy:
- pochłaniają dwutlenek węgla
- regulują obieg wody
- stanowią siedlisko dla tysięcy gatunków
Dlatego kluczowe jest, by ich eksploatacja nie przekraczała zdolności do regeneracji.
Więcej niż tylko liczby
Warto podkreślić, że prezentowane dane dotyczą wyłącznie planowej działalności człowieka – czyli kontrolowanej wycinki. Nie uwzględniają strat wynikających z klęsk żywiołowych, takich jak pożary, susze czy gradacje szkodników.
To sprawia, że wskaźnik ten daje stosunkowo „czysty” obraz wpływu gospodarki leśnej na środowisko.
Kierunek: równowaga
Dane za 2023 rok pokazują, że większość krajów UE zmierza w stronę odpowiedzialnego zarządzania zasobami leśnymi. Utrzymanie tego trendu będzie jednak wymagało dalszej kontroli, inwestycji w ochronę przyrody oraz reagowania na zmiany klimatyczne, które coraz silniej wpływają na kondycję europejskich lasów.
Jest w tym spokój, którego teraz tak brakuje.Mało który tekst sprawia, że zatrzymuję się na stronie na dłużej – ten się udał. Nieprzegadane, a konkretne – tego szukam. Zapisuję stronę – za jakiś czas będę chciał tu wrócić, żeby poczytać nowe mam nadzieje równie dobre teksty.